Onder de noemer ruimteweer wordt alles wat met de zon en de gevolgen van zonneuitbarstingen en dergelijke geplaatst. In dit artikel gaan we het hebben in de eerste plaats over de zon zelf, de verschillende satellieten die de zon in de gaten houden, organisaties die zich bezig houden met zonnevlekken te nummeren, het geomagnetisch veld van de aarde en men bespreekt hier ook hoe men ruimteweer-grafieken moet interpreteren.

De zon in zijn geheel

De zon draait net zoals de aarde rond zijn as. Dit kunnen we zien doordat op de zon zonnevlekken aanwezig zijn, donkere gebieden die sterk contrasteren tegen de heldere achtergrond van de zon. Als een zonnevlekkengroep aan de rand van de aardkant van de zon is, lijkt het alsof deze zonnevlekkengroep trager beweegt, terwijl dat de zonnevlekkengroep, terwijl hij aan het midden van de zon arriveert precies sneller lijkt te bewegen. Weer langs de andere kant van de zon gaat de zonnevlek trager. Dit is te danken aan het feit dat de zon een draaiende bol is. Als we een zonnevlekkengroep aan de rand van de zon zien, zal deze door de bolvormige structuur van de zon trager bewegen dan in het midden van de zon. Maar er is meer aan de hand. Terwijl een vlekkengroep aan de evenaar in ongeveer 25 dagen een rotatie maakt over gans de zon, gebeurt dit aan de polen in ongeveer 36 dagen! Dit verschijnsel heet differentiële rotatie en zorgt voor het ontstaan van zonnevlekken.

Zonnevlekken

Zonnevlekken ontstaan zoals eerder in de tekst vermeld ten gevolge van de differentiële rotatie. Doordat de rotatietijd op de zon variëert, gaat het magnetische veld verstrengelen. Gassen kunnen niet meer ontsnappen en hopen samen, waardoor de plek afkoelt en soms tot 1400°C kan koeler zijn dan de omringende fotosfeer (zichtbaar oppervlak van de zon) die een temperatuur heeft van 5500°C. Je kan zien op rechts staande afbeelding dat een zonnevlekkengroep meestal bestaat uit twee delen: een umbra (donker deel) en een penumbra (lichter deel). Meestal verschijnt op de zon een regio met meer dan 1 zonnevlek. Dit is een zonnevlekkengroep.

Classificatie van zonnevlekkengroepen

Hoe actiever een zonnevlekkengroep is, hangt af van de instabiliteit van het magnetisch veld. Hoe ontstabieler een zonnevlekkengroep is, hoe meer kans op krachtige uitbarstingen. De meest voorkomende zonnevlekkengroep die je zal tegenkomen zijn Bèta magnetische zonnevlekkengroepen. Om zonnevlekkengroepen in te delen heeft men soorten zonnevlekkengroepen gedefiniëerd. Vanaf er een Delta configuratie mee is betrokken in een zonnevlekkengroep is deze meestal (hier bestaan uitzonderingen op!) zeer instabiel.

Dit artikel wordt vervolgd!