Dit weekend kleurde qua ruimtevaart geheel Chinees. Zaterdag werd met succes een lander op de Maan gezet, vandaag rolde het wagentje zijn eerste "stappen" over het Maanoppervlak. Beide gebeurtenissen konden live gevolgd worden. Toevallig of niet, het is vandaag exact 41 jaar geleden dat Apollo-17 opsteeg op de Maan zodat de laatste menselijke aanwezigheid op de Maan aan zijn einde kwam.

Deze week waren er drie lanceringen. Zo lanceerde een Proton een Inmarsat. Maar de Chinese lancering van een Braziliaanse wetenschappelijke satelliet liep dan weer fout af. Slecht nieuws voor de Chinezen dat echter niet op kon tegen het succesvolle Maanverhaal. Ook Iran kwam in het nieuws met de tweede succesvolle suborbitale vlucht van een aap.

Aan boord van het ISS moest heel wat apparatuur uitgeschakeld worden. Er zijn immers problemen met de koeling wat de volgende dagen zal leiden tot een aantal niet-geplande ruimtewandelingen. De bevoorradingsvlucht met een Cygnus-capsule is voorlopig wat uitgesteld.

Naast het Chinese Maanverhaal verzamelden we nog wat meer Maannieuws (met o.a. LADEE). De Rode Planeet is ook weer present, met de Indische Marssonde, weer veel wetenschappelijk nieuws van Curiosity, de eerste Marssondes van MarsOne, en nog wat berichten over Dawn, Rosetta en Juno.

Afronden doen we met een mooi Marsfilmpje. Met dank aan de Europese Mars Express.


Chinees "konijn" op de Maan.
Afgelopen zaterdag landde de Chinese sonde Chang'e 3 op de Maan. En sinds vandaag rijdt Yutu, het Chinese Maanautootje over het oppervlak van onze buur.

Na de lancering (meer daarover in de vorige NUDR) moest de sonde in de gepaste Maanbaan terecht komen
ChinaOrg: Chang'e 3 probe moves closer to the moon.

En op zaterdag was er dus de landing.
SpaceDaily: China's first lunar rover lands on moon: State TV.
NasaSpaceFlight: China’s Chang’e-3 and Jade Rabbit duo land on the Moon.
SpaceCom: China Lands On The Moon: Historic Robotic Lunar Landing Includes 1st Chinese Rover.
NewYorkTimes: China Lands Probe on the Moon, Report Says.
BBC: China lands Jade Rabbit robot rover on Moon.
Spacepage: China landt op de Maan!

SpaceCom: China's 1st Moon Lander May Cause Trouble for NASA Lunar Dust Mission.

Na een succesvolle landing kon het autootje klaar gemaakt worden om zijn eerste "stappen te zetten" op het Maanoppervlak.
BBC: China's Jade Rabbit rover rolls on to Moon's surface.
SpaceCom: China Moon Landing: 'Jade Rabbit' Rover Basks in Lunar Bay of Rainbows.
CollectSpace: China's Chang'e-3 probe and rover makes first moon landing in 37 years.

Zie de Chang'e 3 Special van XinhuaNet hier.

Een filmpje over de landing vind je hier.
Filmpjes en foto's over de eerste meters van Yutu vind je bijvoorbeeld hier.

En wie een korte geschiedenis over het Maanonderzoek wil:
SpaceCom: 21 Most Marvelous Moon Missions of All Time.

En de nabije toekomst ?
NewSpaceJournal: As China lands on the Moon, is a GLXP team next?
MoonExpress: Moon Express Unveils Breakthrough “MX-1” Commercial Lunar Lander.


Proton lanceert met succes een Inmarsat-comsat.
ILS: Proton successfully launches Inmarsat 5-F1.
http://www.ilslaunch.com/newsroom/news-releases/ils-proton-successfully-launches-inmarsat-...
NasaSpaceFlight: ILS Proton-M successfully launches Inmarsat-5 F1.
Een filmpje van de lancering vind je hier.
Een persmap over de vlucht vind je hier (PDF).


Braziliaanse satelliet gaat verloren bij Chinese lancering.
NasaSpaceFlight: Brazil’s CBERS-3 spacecraft lost following Chinese failure.
SpaceCom: Chinese Rocket Failure Destroys Earth-Observation Satellite.
SpacePage: Chinees-Braziliaanse CBERS 3 satelliet gaat verloren tijdens lancering.
SpaceNews: China Blames Long March Failure on Third-stage Malfunction.


Iran lanceert een aap (suborbitaal) met succes in de ruimte. Keert veilig en wel terug.
SpaceDaily: Iran sends second monkey into space: president.
DeMorgen: Iraanse ruimte-aap Fargam terug op aarde.
Reuters: Iran say it sends second monkey into space, brings it back safely.
TheGuardian: Iran sends second monkey to space - video.

Meer info via http://www.kavoshgar.ari.ac.ir/

Er zijn nog plannen:
SpaceDaily: Iran to put two satellites into orbit by yearend.


Weer koelproblemen aan boord van het ISS.
Het ziet er naar uit dat er een aantal ruimtewandelingen nodig zullen zijn om het probleem opgelost te krijgen.
In augustus 2010 werden al eens gelijkaardige EVA's gedaan.
Ook de volgende herbevoorradingsmissie is uitgesteld.
NASA: Update on Space Station Cooling System.
NasaSpaceFlight: SS suffers external coolant loop issue – contingency spacewalks planned.
SpacePolicyOnline: ISS Coolant Loop Problem May Delay Orbital's Cargo Resupply Launch.
NASA: Cooling System Keeps Space Station Safe, Productive.
NASA: Cygnus Launch Slips to Dec. 19.
CBSNews: Station cargo flight delayed amid coolant system troubleshooting.


Allerlei Maan nieuws.
China staat op de Maan, maar er was wel meer te beleven rond onze natuurlijke satelliet.
NASA: NASA Spacecraft Begins Collecting Lunar Atmosphere Data.
NASA: LADEE Project Scientist Update: Science Observations Begin.

NASA wil planten laten groeien op de Maan.
ZeeNews: NASA to grow turnips on Moon by 2015.
ABCNews: NASA Hopes to Put a Garden on the Moon.


Indische Marssonde op weg naar Mars.
TheHindu: Mars mission’s D-day in three days.
DailyGalaxy: India's Mars Mission En Route to Find Clues to Methane and Ancient Water Enigmas.
SpaceDaily: Mangalyaan Reaches First Distance Milestone On Route To Mars.

ZeeNews: Small steps to Mars are a big leap for Indian companies.


Curiosity op Mars.
Over deze Marssonde verschijnt er elke week wel wat nieuws. Bij deze dan ook een overzicht van de drie voorbije weken.
Met als hoogtepunt uiteraard een reeks wetenschappelijke rapporten die onlangs verschenen op basis van Curiosity's onderzoek.
CBS Nieuws: Rover engineers troubleshoot possible 'soft short'.
JPL: Curiosity Resumes Science After Analysis of Voltage Issue.
JPL: Laser Instrument on NASA Mars Rover Tops 100,000 Zaps.
NASA: NASA Rover Results Include First Age Measurement on Mars and Help for Human Exploration.
ScienceMag: New Results Send Mars Rover on a Quest for Ancient Life.
SpaceAndAstronauticsNews: Curiosity: habitable conditions may have existed more recently than expected on Mars.

MRO:
JPL: NASA Mars Spacecraft Reveals a More Dynamic Red Planet.

O ja, niet vergeten ! Ook Opportunity is er nog steeds.
The PlanetarySociety: Field Report From Mars: Sol 3494 - November 21, 2013.

En nog meer over Mars vind je in de nieuwste "The Mars Quarterly" van de Mars Society.
Die PDF vind je hier.


MarsOne.
Bij MarsOne beginnen de eerste stappen wat meer vaste vorm te krijgen.
MarsOne: Lockheed Martin and SSTL selected for Mars One’s first Unmanned Mission to Mars.
Spacepage: Mars One stuurt in 2018 onbemande lander naar Mars.

DeRedactie: 12 Belgen kandidaat voor enkele vlucht naar Mars.
TheGuardian: Mars One has ethical questions to answer about one-way trip to red planet.
TheGuardian: Bas Lansdorp Q&A: 'I hope to go to Mars myself one day'.

Voor wie nog eens overzicht wil van alle (bemande) Marsplannen:
TheMarsSociety: The Many Plans for Mars.


En er zijn nog Dawn, Rosetta en Juno.
Eerst Dawn. Aankomst bij Ceres is voorzien begin 2015.
JPL: NASA's Dawn Fills out its Ceres Dance Card.

Iets eerder, in november 2014 komt Rosetta, een Europese sonde aan bij een komeet.
TheTelegraph: European space craft to attempt first-ever comet landing.
ESA: How Rosetta wakes up from deep space hibernation (filmpje).

Juno vloog onlangs voorbij de Aarde.
JPL: NASA's Juno Gives Starship-Like View of Earth Flyby.
ScienceDaily: NASA's Juno Spacecraft Hears Amateur Radio Operators Say 'Hi': Message Was First-Of-Its-Kind for an Interplanetary Spacecraft.


Om af te sluiten.
We blijven bij Mars met dit mooie ESA filmpje. Met dank aan Mars Express
ESA: Mars 360 - The north pole.

Groeten,

Koen