Jaarlijks publiceert de VERENIGING VOOR STERRENKUNDE vzw een jaarboek over al datgene wat er aan de nachtelijke hemel gedurende een volledig jaar te bewonderen valt.
De HEMELKALENDER 2009 is net van de persen gerold en vertelt ons wat er in de loop van volgend jaar allemaal te zien zal zijn. De blikvanger van 2009 is ongetwijfeld de totale zonsverduistering van 22 juli, die helaas niet vanuit ons land te zien zal zijn! Dat belet echter niet dat er diverse andere interessante hemelverschijnselen bij ons te zien zullen zijn.

Verduisteringen en bedekkingen

In 2009 zijn er niet minder dan zes verduisteringen.
De ringvormige zonsverduistering van 26 januari is niet zichtbaar in Europa; deze eclips zal zichtbaar zijn in de Indische Oceaan en vanuit Indonesië. Ook de totale zonsverduistering van 22 juli is niet zichtbaar vanuit Europa. Het zal een erg spectaculair verschijnsel zijn vanuit China. De maximale duur van de totale fase is 6 minuten en 39 seconden. Daarmee wordt het de langste zoneclips van de 21ste eeuw! Nu al is bekend dat honderden landgenoten de reis naar China zullen maken om dit natuurverschijnsel niet te missen.

Drie maansverduisteringen in de bijschaduw zijn minder spectaculaire gebeurtenissen, maar het jaar 2009 wordt afgesloten met een gedeeltelijke maansverduistering die op de avond van 31 december vanuit onze streken te zien zal zijn.

Andere leuke gebeurtenissen die eveneens vanuit ons land waarneembaar zullen zijn, zijn de bedekkingen van de Plejaden (een mooi en opvallend sterrengroepje in het sterrenbeeld Stier) door de Maan op 7 januari en 18 juli.

De dans der planeten

De HEMELKALENDER 2009 beschrijft ook de zichtbaarheid van de planeten in 2009. Zo is Mercurius zichtbaar aan de avondhemel in januari, in april en in december, terwijl de planeet ’s morgens waarneembaar is in juni en oktober. Venus is tot eind maart zichtbaar ná zonsondergang en van april tot november is de planeet morgenster. Mars is vanaf mei ’s morgens waarneembaar, en in december een groot deel van de nacht. Jupiter is van eind maart tot juli ’s morgens zichtbaar, in augustus de gehele nacht, daarna 's avonds tot december. Ten slotte is Saturnus in januari en februari ’s morgens te zien, in maart de ganse nacht, daarna 's avonds tot eind juli en ’s morgens vanaf oktober.

Meteoren en kometen

Omstreeks 12 augustus gaat de Aarde door een zwerm nietige lichaampjes met afmetingen variërend tussen een tiende millimeter tot enkele decimeter. Wanneer zo'n deeltje de aardse dampkring binnenkomt, wordt het door de heftige botsing met de lucht tot smeltens toe verhit. Wanneer het deeltje het aardoppervlak tot ongeveer 110 kilometer is genaderd, begint een lichtflits die we meteoor of
– populair – vallende ster noemen. De meeste meteoren die we rond half augustus kunnen waarnemen, lijken uit de richting van het sterrenbeeld Perseus te komen; men noemt deze zwerm dan ook de Perseïden. Tijdens het maximum van de zwerm kan wel iedere minuut een Perseïde te zien zijn.

Sterrenkaarten

De HEMELKALENDER 2009 bevat een reeks van sterrenkaarten om samen met de opgenomen gegevens uw weg aan de hemel terug te vinden. Uren van zons- en maansopkomsten en -ondergangen staan netjes gerangschikt.

Auteur

Met de uitgave van 2009 is de HEMELKALENDER aan zijn 35ste jaargang toe.
Auteur van de HEMELKALENDER 2009 is zoals steeds de Vlaamse amateur-astronoom Jean Meeus. Hij geniet reeds jaren internationale bekendheid omwille van zijn vele berekeningen van astronomische verschijnselen. Hij is lid van astronomische verenigingen in binnen- en buitenland en is auteur van diverse wetenschappelijke publicaties.
Voor zijn vele bijdragen, voor zowel de sterrenkundige amateur- als beroepswereld, werd er door de Internationale Astronomische Unie een planetoïde naar hem genoemd. Dit kleine planeetje draagt het nummer 2213.

Bestelling

Voor elke natuurliefhebber is de HEMELKALENDER een must om in zijn bezit te hebben. Het boek wordt u toegestuurd na overschrijving van 10,00 euro op rekening 734-0214683-31 van de Vereniging voor Sterrenkunde vzw, Oostmeers 122 C, 8000 Brugge. Vanuit het buitenland kan men 13,00 euro overmaken op IBAN-nummer BE04 7340 2146 8331 (BIC KREDBEBB).